Download het gratis e-book met 12 lessen over de digitale samenleving »
Alle blogartikelen
Het belang van praten over de digitale wereld

Het belang van praten over de digitale wereld

Wat oud-leerling Rick mij leerde over digitale geletterdheid en over mezelf

Door Mickey Touwslager op 01-02-2021 • Leestijd: 4 min

Mickey Touwslager, adviseur digitale geletterdheid, vertelt zijn verhaal over het belang van praten over de digitale wereld. In deze blog lees je hoe een van zijn oud-leerlingen met een simpele opmerking hem liet inzien hoe belangrijk het is om erover te praten.


‘’Maar wat hebben we nu eigenlijk aan digitale geletterdheid? We leren hier toch niks waar we wat aan hebben.’’ Deze uitspraak werd gedaan door eersteklasser Rick(12). Een rustige jongen die normaal gesproken nooit zoveel zegt. Vandaar dat ik een paar seconden niet wist wat ik moest zeggen en begon te stamelen. Toen ik mezelf eenmaal had herpakt reageerde ik op de meest kinderachtige manier. In deze blog lees je wat oud-leerling Rick mij leerde over het belang van digitale geletterdheid. En dankzij zijn opmerking leerde ik ook iets over mijzelf als persoon en docent. Bedankt Rick…  
 
Al een aantal maanden gaf ik deze klas met veel plezier les in digitale geletterdheid. Maar ik stond op het punt om te vertellen dat ik na de kerstvakantie weg zou gaan. Er lag immers een nieuwe uitdaging bij Avans Hogeschool te wachten en ook wilde ik graag één dag in de week voor mezelf aan de slag. Dus ik was enigszins gespannen om dit aan de klas te vertellen. En toen kwam aan het begin van deze les de opmerking van Rick .
 
In plaats van te luisteren naar wat hij zei, besloot ik instinctief mezelf te verdedigen. Zo hoorde ik mezelf praten over dat wat leerlingen hebben geleerd en welke thema’s aan bod zijn gekomen. Vol vuur was ik hem aan het overtuigen van het belang van digitale geletterdheid. Want was het niet zo dat ze nu iets afwisten van bronnenonderzoek, nepnieuws en het werken met softwareprogramma’s zoals: Word, PowerPoint en Excel? Nou dan, dat wilde ik maar even zeggen! En Rick bleef mij ondertussen aankijken en luisterde aandachtig. Toen ik klaar was met mijn betoog en mezelf genoeg op de borst had geklopt en overtuigd had van mijn functioneren als docent, zei hij het volgende: ‘’Maar meneer Touwslager, wij houden van gamen en volgen geen nieuws. Waarom moeten wij dan die dingen leren die te maken hebben met wat volwassenen belangrijk vinden?’’ En ik wist meteen, hij had een goed punt.
 
Mijn intentie was natuurlijk om iedere week goede en ‘leuke’ lessen te verzorgen. En in mijn optiek waren mijn lessen digitale geletterdheid dan ook echt interessant voor de leerlingen. Wie vond het immers niet tof om les te krijgen over dit thema? Zeker omdat dit nog geen verplicht vak is op school. Het leek mij voor de leerlingen dan ook veel interessanter dan wiskunde, Nederlands of scheikunde. Tenminste, daar ging ik van uit. Maar wist ik eigenlijk waar de leerlingen online mee bezig waren? Leerlingen zijn online zeer actief. Dat wist ik wel. En ook wist ik dat ze het spel Among Us speelden in de pauze en dat sommige jongens dol zijn op gamen. Maar wat wist ik nu echt van wat ze online doen? Wat vinden ze belangrijk? En hoe maak je vervolgens met deze informatie leerlingen digitaal vaardiger? Tijdens de les kwam ik erachter dat het antwoord eigenlijk heel simpel is. Praat met de leerlingen over hun digitale wereld.    
 
Na de reactie van Rick besloot ik de opdracht te stoppen en klassikaal verder te gaan. Ik was eigenlijk wel benieuwd wat leerlingen wel belangrijk vinden als het gaat om digitale geletterdheid. Na wat eerste opmerkingen over ‘de hele dag gamen’ en ‘op Insta kijken’ begon het gesprek zich steeds verder te ontwikkelen. Zo gaven leerlingen aan dat ze dankzij het gamen veel contact hadden in het Engels met mensen die ze niet kenden. Er waren leerlingen die al jaren online bevriend zijn met leeftijdsgenoten die ze nog nooit hebben gezien. Ook werden er verhalen gedeeld over eigen Youtube en Twitch-kanalen en lieten leerlingen mij hun zelfgebouwde wereld in Minecraft zien. 

Het belang van praten over de digitale wereld

Vol trots vertelde een meisje over haar zelf gemonteerde filmpjes en dat er maar liefst 29 mensen deze hadden bekeken. Van die 29 waren er 14 mensen die zij niet kent. Chill toch, meneer Touwslager? Ook vertelde ze dat er 5 reacties waren geplaatst en maar één iemand reageerde met een vervelende comment. Maar daar trok ze zich niets van aan, zo zei ze. Ook kwamen er serieuze onderwerpen voorbij. Zo vertelde een jongen dat hij op zijn vorige school werd gepest in de groepsapp en hier veel last van heeft gehad. Hier haakte een klasgenoot op aan. Hij vertelde schuldbewust dat hij weleens memes heeft gemaakt om andere kinderen belachelijk te maken. Hij zou dit niet meer doen ten koste van klasgenoten. Vanaf nu zou hij alleen nog maar memes maken over bekende mensen. Dat vond de rest van de klas een goed idee, want het was immers wel grappig wat hij deed. 
 
De les vloog voorbij en voor ik het doorhad was het bijna tijd. Ik besloot dat ik volgende week wel zou vertellen dat ik wegging. Dat was nu niet meer het juiste moment. Toen de bel ging voor de nieuwe les gaven sommige leerlingen aan dat het jammer was dat het al tijd was. Ze vonden het leuk dat ze mochten vertellen wat ze online allemaal doen en om te horen waar klasgenoten mee bezig zijn. En ik? Ik besloot dat mijn laatste periode voor de klas iedere week zou beginnen met een vraaggesprek over wat leerlingen online hebben gedaan. Dankzij Rick leerde ik dat je niet moet gaan invullen wat leerlingen belangrijk vinden om te leren over de digitale wereld. Want jouw digitale wereld is immers niet dezelfde als hun wereld. Begin een gesprek over hun online leef- en belevingswereld en kijk hoe je dat kunt koppelen aan dat wat jij ze graag wilt meegeven of leren. En begin vooral met kleine stapjes. Als je digitale geletterdheid een plek wilt geven in het onderwijs kun je namelijk al simpel beginnen door de vraag te stellen: ‘Wat hebben jullie online meegemaakt’? 
 
Tip:
Praat met leerlingen over de digitale wereld is het advies voor scholen. En niet alleen voor scholen is dit belangrijk. Ook thuis is het goed om met je kind te praten over wat hij of zij online doet. Maar hoe doe je dat - praten over een onderwerp waar je misschien weinig over weet?. Kijk eens op de site van Wikiwijs. Hier vind je allerlei praktische tips hoe je met je kind(eren) of leerlingen kunt praten over hun digitale wereld.  

Blijf op de hoogte!

Ontvang elke twee weken onze nieuwe blog in je mailbox.

Aanbevolen blogs

Het belang van praten over de digitale wereld

Digitale geletterdheid, meer uitleg over deze 21e eeuwse term!

DoorKirstenop

In de digitale samenleving wordt er vaak gesproken over digitale geletterdheid en 21e eeuwse vaardigheden, maar wat is het nou precies?

Lees nu »
Het belang van praten over de digitale wereld

Digitale basisvaardigheden; Word, google docs en powerpoint

DoorKirstenop

Digitale basisvaardigheden is een van de vier onderdelen van digitale geletterdheid.In deze blog geven we wat meer uitleg over wat kinderen minimaal van deze digitale basisvaardigheden moeten weten en hoe ze dit via CodeSkillz aangeleerd krijgen.

Lees nu »
Het belang van praten over de digitale wereld

Even niet meer online zoeken naar nieuw lesmateriaal

DoorKirstenop

Leraar Joris helpt je met lesgeven. Kant en klare digitale lessen over onderwerpen die nu spelen.

Lees nu »